Bevolkingsreconstructie Klerken 1686 (deel 10)

De familie de Sodt

Bij de start van deze aflevering gaan we voor de eerste familie die we bespreken eerst even terug in de tijd. Joannes de Zodt, de jonge, en Maria Huysseune, huwden in 1619 in Zarren. Maria Huysseune is wellicht ook een dochter van Jacques Huysseune, een van mijn mogelijks 4096 stam-betovergrootouders (13-de generatie voorouders). Of dit ook echt zo is, is nog te confirmeren; het blijft complex, zelfs met de beschikbare parochieregisters en de vele Staten van Goed en Wezerijakten voor Zarren uit die periode.

Naamgeving voorouders volgens GeneKnowHow

Joannes de Zodt, de jonge, en Maria Huysseune hadden vanaf 1620 minstens acht kinderen. De eerste vier kinderen zijn zeker in Zarren geboren, de andere wellicht ook, hoewel dit niet uit de beschikbare akten blijkt. Jan de Zot, de jonge, en Jan de Zot, d’oude (zijn vader normaalgesproken) waren beiden present in 1640 bij de Wapenschouwijnghe der Weerbare Mannen in Zarren. In datzelfde jaar vinden we ook een Jan de Zodt present met pijcke ende capper bij de Wapenschouwijnghe der Weerbare Mannen in Klerken. Vreemd genoeg vinden we geen een van hen in de Rolle van de Wapenschouwing in 1645; niet in Zarren, niet in Klerken.

Deze laatste Jan de Zodt, present in Klerken in 1640, zou best de oudste zoon kunnen zijn van Joannes de Zodt, de jonge, en Maria Huysseune. In 1658 huwt in Klerken in ieder geval een Joannes de Sodt met Maria van Elslande. Enkele jaren eerder, in 1655, was hij in Klerken getuige bij het huwelijk van zijn zuster Nicolaea de Sodt (zie lager). In 1659 vinden we in Esen nog een huwelijk van (dezelfde?) Joannes de Sot met Paschalia Cardinael, de weduwe met twee kinderen van Franciscus Bauden. Er volgen vijf kinderen, en na het overlijden van Paschasia Cardinael in 1675 huwt deze Joannes de Sot een tweede ( of derde) maal met Maria de Kyvere weduwe met een kind van Joannes Verbie(n)st; er volgt nog een kind.

Maar dit speelt hoofdzakelijk in Zarren en Esen, met slechts een beperkt verband met Klerken. Voor de volgende twee zussen en een broer de Sot zijn er geen verdere gegevens, maar dan volgen nog twee zussen en twee broers de Sot die allen in Klerken huwen, en waarvan één er ook nog woont in 1686.

Petronella de Sodt heeft met Anthonius de Parter (de Poerter / de Porter) in 1650 in Woumen een dochter; in 1659 volgde in Klerken een dochter Cycylia de Poerter. Deze Cycylia de Poerter is wellicht rond 1680 gehuwd met Michael Castelein uit Zuidschote. Ze woonden in 1686 in ieder geval in Klerken. Hun dochter, Theresia Castelein woonde er waarschijnlijk ook al in 1686, want ze huwde in 1708 in Klerken met Joannes Clauw, en is hiermee een stam-moeder van de familie Clauw en heel wat bezemmakers uit Klerken. Deze laatsten komen later uitgebreid aan bod . Het is niet uitzonderlijk dat een familie niet in het Terrier van 1686 aan bod komt, want daar staan alleen eigenaars en pachters in; geen knechten, meiden of anderen. We mogen wel veronderstellen dat ze toen waarschijnlijk wel aan de zuidkant van Klerken woonden, tegenaan het Vrijbos. Na het overlijden van Petronella de Sodt huwt Anthonius de Poortere in 1664 in Klerken met Elisabeth Henderickx, maar er volgen geen kinderen meer. Anthonius de Poortere overlijdt in 1677; Elisabeth Henderickx overlijdt in 1685; ze worden beiden met een dienst van drie lezingen begraven.

Nicolaea de Sodt huwt in 1655 in Klerken met Petrus de Mey. Er wordt een jaar later een zoon geboren. Over dit gezin is geen verdere informatie beschikbaar.

Michael de Sodt huwde in 1659 in Klerken met Joanna Lefevere. Het paar kreeg 11 kinderen, allen geboren vóór 1686. Minstens drie kinderen overleden jong. En slechts van één zoon is er bekende afstamming. In 1686 woonden Michael de Sodt en Joanna Lefevere met hun nog levende kinderen (1 of 8?) op perceelN°224, zijn eigendom, waar een huijseken op stond. Hij pachtte nog twee andere percelen, en had alles bijeengenomen iets meer dan een hectare in beheer. Zijn eigen perceel, het perceel er net naast, en het derde perceel aan de overkant van de straat liggen aan de toenmalige Slijpstraete. Vandaag stemt perceel N°224 overeen met Klerkenstraat 117. Hij woonde dus in de latere wijk ter Smisse, net ten noorden van de toenmalige Ter Laene molen, en schuin over de Jukweg, langs waar graan en ander te malen producten van uit het noordelijk gelegen landbouwland konden worden aangevoerd naar de molen (de toenmalige Jukweg is vandaag een deel van de Molenweg).

Hun zoon Judocus de Sodt huwde in 1695 met Judoca van Caestere, weduwe met nog twee kinderen in leven van Felix de Neve die het jaar ervoor overleed, en met de laagste dienst was begraven. Diens neef Alexander Amery, en vader Zeger de Neve, werden voogd van de twee kinderen. Beide kinderen van dit eerste huwelijk van Judoca van Caestere overleden jong: in 1696 en 1709. Uit haar tweede huwelijk met Judocus de Sodt werden tien kinderen geboren, waarvan drie met afstamming: Abraham Judocus de Zodt die wever was in 1748, en al in 1724 huwde met Cathelyne de Wulf; Andreas Laurentius de Zot, die in 1748 herbergier en brouwer was in het toenmalige Meulenhuys, en ook wever was, en in 1732 huwde met Maria Joanna Vandendorpe; en Petronella Jacoba de Zot die in 1733 met boer Arnoldus Verfaillie huwde. Deze laatsten werden beiden ruim 80 jaar.

Zowel Judocus de Sodt, als deze kinderen waren tientallen keer getuige van huwelijken of doopheffer bij doopsels in Klerken. Judoca van Caestere overleed in 1738; Judocus de Sodt overleed in 1746.

Henricus de Sodt tenslotte, was wellicht de jongste zoon van Joannes de Zodt, de jonge, en Maria Huysseune. Henricus de Sodt huwde in 1660 in Klerken met Maria Verhooghe die wellicht ook uit Esen stamde. Er volgden vier kinderen. Slechts één van de kinderen huwt, voor zover bekend. In 1687 huwt hun zoon Jacobus Laurentius de Sodt met Jacoba Vandorpe. Maar Jacoba Vandorpe overlijdt al kort erna in 1690, enkele maanden na de geboorte van een zoon. Jacobus Laurentius de Sodt huwt opnieuw in 1691 met Jacoba Lowys/Romein, die al een illegitiem geboren kind had met Petrus Decoutere. Jacobus Laurentius de Sodt overlijdt dan zelf in 1693. Hij wordt met een dienst van drie lezingen begraven. Zijn tweede echtgenote huwt daarop in 1694 met Joannes du Molein, met wie ze nog zeven kinderen heeft, met een ruime afstamming, die voor een groot deel in de bezemmakerij terechtkomt.

Of Henricus de Sodt en Maria Verhooghe met hun gezin in Klerken woonden in 1686 is niet duidelijk. Ze pachtten er in ieder geval geen land. Maar wellicht woonden ze toen ook al dicht bij het Vrijbos. Het huwelijk van hun zoon in 1687 en in 1691, de echtgenotes en de getuigen, en ook de erop volgende afstamming wijzen allemaal in die richting. Maar, meer waarschijnlijk, was in 1686 alleen nog hun zoon Jacobus Laurentius de Sodt in leven en ergens aan de slag in Klerken.

De familie Dever

Judocus Dever was al begin jaren 1650 gehuwd met Jacquemijncken de Buysere. Beiden waren toen waarschijnlijk nieuw in Klerken. Ze hadden er twee kinderen vóór Jacquemijncken de Buysere in 1659 overleed. Haar zwager Gillis Wanckere uit Elverdinge werd voogd van de zoon Joos Dever. Joos Dever – de oude dus -, huwde in 1662 opnieuw in Woumen met Maria Keysers. Maria de Keyser was met grote waarschijnlijkheid de dochter van Georgius de Keyser en Cecilia Dobbelier die in 1631 in Woumen werd geboren en een dag later gedoopt, maar waar de toenmalige pastoor voor het vrouwelijk kind de ruimte voor de toe te voegen doopnaam nooit invulde. Er was later nog een zuster Maria Magdalena de Keyser, geboren in 1645, maar deze is wellicht te jong om in 1662 te huwen met de weduwnaar Judocus Dever.

In Klerken worden in de volgende 15 jaar vijf kinderen geboren, waarvan een al jong overlijdt. In 1686 woont Joos Dever met echtgenote Maria de Keyser en vier of vijf kinderen in de hofstede met boomgaard gelegen op perceel N°402. Dit perceel en ook de 14 andere percelen die Joos Dever in 1686 pacht liggen allen tegen de Steenstraat op de grens met Esen, of net ten zuiden en westen daarvan, deels aansluitend op de toenmalige Slijpstraete (vandaag bij de aansluiting van de Holleweg en de Esenstraat). Of Joos Dever ook percelen pacht aan de overkant van de Steenstraat, in Esen is niet bekend, maar best mogelijk. In 1686 is hij een van de grotere landbouwers in Klerken, met meer dan 17 ha land in beheer. De hoeve op perceel N°402 is de voorganger van de hoeve die vandaag op die plek staat, met adres Steenstraat 38. Vandaag zien we op de plaats van de toenmalige boomgaard een weide met wat rest van de sokkel van het 38-cm-superkanon, type Lange Max, dat er door de Duitse bezetter in de Grote Oorlog werd opgesteld (zie aflevering 8), en de krater die ontstond toen dit kanon in 1915 werd opgeblazen.

Judocus Dever, de oude, overleed in 1691 en werd met een dienst van drie lezingen begraven. Maria de Keyser was in 1705 nog doopheffer van een kleinzoon. Haar overlijdensdatum of -plaats is niet bekend.

Kinderen van Joos Dever en (1) Jacquemijncken de Buysere en (2) Maria de Keyser

Het is niet bekend of de oudste zoon Joos Dever, de jonge, ooit huwde. Wel was hij in 1690 nog doopheffer van een dochter van Thomas de la Croix, de smid die al eerder aan bod kwam (zie ook aflevering 8) en die om de hoek woonde, schuin tegenover Herberg In de Prickboom (die gelegen is op perceel N°390 op de kaartjes hierboven). Dit lijkt erop te wijzen dat hij toen ook nog op de ouderlijke hoeve aan de slag was.

Oudste dochter Maria Devere huwde, wellicht omtrent 1695-1700, met Jacobus de Coninck. Van dit huwelijk zijn geen kinderen bekend, maar in 1734 was haar man al overleden, en sloot ze een ondertrouw met Josephus Cambier uit Esen. Een huwelijk volgde niet meer, want Maria Devere overleed 5 dagen na de ondertrouw, zoals de pastoor Jacobus Bacqueroot toevoegde aan de ondertrouwakte.

Ondertouwakte Josephus Cambier X Maria Dever in 1734, met toegevoegde nota van pastoor Baqueroot (RA Brugge; Doopakten Klerken, akte midden blz 125)

Zoon Jacobus Joannes Dever huwde in Klerken in januari 1694 met Catharina Barbier. Zoals al eerder aan bod kwam (aflevering 2) volgde nog datzelfde jaar een zoon, maar beide ouders overleden kort na elkaar in augustus 1695; het kind wellicht ook. Beide ouders kregen elk een begrafenis met zes lezingen.

Zoon Petrus Dever overleed ongehuwd in 1692; hij werd net geen 22 jaar oud.

De jongste zoon Jacobus Dever huwde kort na 1700 met Petronella Delory uit Esen, een dochter van Joannes Lory en Petronilla Derdaele, een grote landbouwersfamilie uit Esen. Er volgen drie kinderen, de oudste twee geboren in Klerken, de jongste in Esen. Kort na 1710 is Jacobus Dever blijkbaar overleden, want Petronella Delory huwt dan in Esen met Franciscus (van) Brabant, bij wie ze nog twee kinderen krijgt. Na haar overlijden in 1729 in Esen, huwt Franciscus Brabant in Esen met Leocadia Behaghel, bij wie hij intussen een illegitiem geboren zoon had, en later nog twee kinderen, allen geboren in Esen.

De familie Devos

En dan komen we even terug bij de familie Devos die eerder al herhaaldelijk aan bod kwam (zie o.a. aflevering 1 en 7). Joannes Devos was geboren in 1660 in Woumen, als zoon van Joannes Devos en Catharina van Isacker (zie aflevering 7). Hij was dus een neef van Pieter Devos, de landmeter en Berijder van Esen, en opsteller van het Terrier der Prochie van Clercquen in 1686. In 1683 huwde Jan Devos, de jonge, met Antonia Igodt, een dochter uit het eerste huwelijk van Jan Ygodt, die zelf het jaar erop in Klerken overleed en met een dienst van zes lezingen ten grave werd gedragen. In 1685 kreeg het jonge gezin een dochter Maria Catharina Devos. Er zijn geen andere kinderen, en ook geen verdere afstammelingen bekend. Niet alleen de familie Devos was bij het lokale bestuur en administratie betrokken, maar dat was ook zo voor de familie Ygodt, die toen en later als invloedrijke landbouwer, groot aandeel had in de administratie en het beheer van de parochie.

In 1686 woonde het jonge gezin Jan Devos, de jonge, met Antonia Igodt, en wellicht ook hun dochtertje op perceel N°715 gelegen ten oosten van de toenmalige Bouckhoutstraete (vandaag is dit Beukhoutstraat 57, en ligt er nog enkel een groot waterreservoir). Het gezin pachtte 8 percelen in totaal, samen iets meer dan 5 ha, allen gelegen te oosten van de toenmalige Bouckhoutstraete, en ten zuiden van hun hofstede met boomgaard.

De familie de Wulf

Ook van de familie Matthijs Dewulf, die al eerder aan bod kwam (aflevering 1) moeten we nog enige afstamming bespreken. Er resten nog twee zonen en een dochter. Mattheus de Wulf, de jonge, die vóór 1653 was geboren, was een oudere broer van Joannes de Wolf die in 1654 in Klerken werd geboren. Er was ook nog een jongere zuster Jacoba de Wulf, in Klerken geboren in 1665. Deze laatste was in 1685 in Klerken gehuwd met Panthalenus La Va, met wie ze in Woumen ging wonen. Zij kreeg er twee kinderen.

Mattheus de Wulf, de jonge, was eerder, kort voor 1674, gehuwd met Elisabeth Phlypo, bij wie hij in Klerken zeven kinderen verwekte, het jongste geboren in 1688. We mogen aannemen dat dit gezin in 1686 op de ouderlijke boerderij woonde op perceel N°125 waar de de hoeve, de Quae Scheure op stond; gelegen tegenover de hoeve van Nicolaus de Brune (zie ook aflevering 1). Daar woonden ook zijn ouders Mattheus de Wulf, de oude, en Maria Dehamer. De beide ouders overleden kort na elkaar in 1689. Het jongere paar Mattheus de Wulf, de jonge, en Elisabeth Phlypo overleed in november 1691, eerst Elisabeth Phlypo, en dan Mattheus Dewulf zelf, goed twee weken later. Wat er van de kinderen terecht kwam is voor vijf van de zeven onduidelijk; wellicht overleden ze ook jong. Een dochter, Anna Maria de Wulf overleed in 1695, amper 15 jaar oud. De jongste zoon, Joannes de Wulf huwde in 1714 met Maria Catherina Maes uit Hooglede. Dit paar kreeg zeven kinderen, waarvan er nog drie bij hun moeder woonden in 1748. Mary Maes was toen al een jaar weduwe, en gebruikte toen als kleine gebruiker een halve ha land.

Joannes de Wolf (Dewulf) die in 1654 in Klerken werd geboren huwde omtrent 1680 (of eerder?) met Christina vande Velde. Dit gezin had minstens negen kinderen, waarvan acht met verdere afstamming. Twee hiervan waren al geboren in 1686. We vinden dan het gezin Jan Dewulf met Christina vande Velde terug op perceel N°926 waar een huijseken ende boomgaert op staat met een dreve van Oosten. Hij pacht dit samen met de ernaast liggende percelen N°924 en N°925, alle drie eigendom van Jonkvrouw Marie Dansaert, – haar enige eigendom in Klerken in 1686. Hij bewerkt alles bijeen genomen circa 4.5 ha land. Deze grond is hoofdzakelijk van mindere kwaliteit, en wordt daarom slechts voor 2/3de belast. Deze percelen zijn gelegen west over de Zeughedreve tegenaan het land van het Clooster van Galilei binnen Ghendt (dit laatste is perceel N°1007 op het kaartje hierboven). Dat is dus in de buurt van waar nu de Veldstraat ligt ten westen van de huidige Zegestraat.

Jan Dewulf overleed in 1723, 68 jaar oud. Christina vande Velde was toen 60 jaar oud; ze huwde drie maand later met Hilarius Norreel uit Klerken die intussen zelf in Esen weduwnaar was geworden met één zoon van Anna Denorre (Lenoir). Christina vande Velde werd 78 jaar; ze overleed in 1741. Haar tweede man Hilarius Norreel, huwde meteen daarna een derde maal, nu met Rosalia Blockeel, die na zijn overlijden in 1745 ook opnieuw huwde, nu met Carolus Tanghe uit Hooglede. Seriehuwelijken waren hier duidelijk geen uitzondering. Redenen genoeg trouwens hiervoor. In 1748 bvb had het zoveelste wedersamengestelde gezin van Carolus Tanghe en Rosalia Blockeel drie inwonende kinderen (waarvan twee uit haar vorige huwelijk), en ze hadden ruim 52:2:08 gemeten land, d.i. 23 ha in beheer. Hun status was niet alleen te herkennen in het ruime landbouwbedrijf, maar ook in de vele registraties als doopheffer en huwelijksgetuige, eerst voor Jan de Wulf, later voor Hilarius Norreel zijn opvolger als echtgenoot van Christina vande Velde.

Acht van de negen kinderen van Jan Dewulf met Christina vande Velde hebben afstamming hoofdzakelijk in Klerken, deels in Woumen. Hiermee ligt deze familie aan de basis van heel wat latere bewoners. Het loont zeker om de eerste generatie(s) van deze afstamming in meer detail te bekijken; enkelen van hen woonden al in Klerken in 1686.

Kinderen van Jan Dewulf met Christina vande Velde

Oudste dochter Christina Dewulf was naar haar moeder genoemd. Ze werd geboren in 1682, en huwde in 1697, met Joannes de Bruyne, zoon van Joannes de Bruyne, junior, en dus kleinzoon van mijn stam-grootvader Jan de Brune, senior, jubilaris. De bruid was dus amper 15 jaar, de bruidegom was toch 22 jaar. De leeftijd voor de bruid is in ieder geval niet in tegenspraak met de geboortedata van haar dertien kinderen bij Joannes de Bruyne, allen geboren in Klerken tussen 1699 en 1727, dus in de periode dat de moeder 17 tot 45 jaar oud was. Van zeven van de dertien kinderen is verdere afstamming bekend. De eerste generaties blijven pachters en werkers in Klerken en Woumen.

Oudste zoon is Joannes Franciscus Dewulf, geboren in 1684. In 1707 huwt hij met Joanna Lavae, de weduwe van Jacobus de Smedt uit Wingene, bij wie ze pas na zes jaar huwelijk in Klerken een zoon en een tweeling (nog een zoon en een dochter) had. Een mogelijke reden voor deze kinderloze periode is er niet meteen, behalve dat dit jaren met slechte oogst, extreme koude en hongersnood waren. Van twee van deze drie kinderen is afstamming bekend. Er volgen daarna nog zes kinderen met Joannes Franciscus Dewulf, maar geen van hen had verdere afstamming. Jan Dewulf, de jonge, betaalde in 1720 tienden voor 21:1:13 gemet (net geen 10 ha) land. Hij had toen blijkbaar al het bedrijf van zijn vader overgenomen.

Volgende zoon is Jacobus Dewulf. Hij huwt in 1718 met Isabella Jaeques, een dochter van Paschalius Jaques en Judoca Houvenaeghel uit Zarren die kort na 1690 in Klerken kwamen wonen. In 1720 betaalt hij geen tienden in Klerken; we vinden wel vijf kinderen van dit gezin terug in Woumen, allen geboren tussen 1729 en 1739. Het is onduidelijk waar dit gezin tussen 1718 en 1728 woonde. Maar in 1749 huwde hun oudste dochterin Klerken met Joannes Noël, en enkele jaren later met Josephus Billiet ook in Klerken, waarna 15 kinderen en een zeer ruime afstamming volgt.

De volgende zoon Petrus de Wulf huwde in 1716 in Klerken met Marie Cathelyne de Waele, die uit Zarren of Westrozebeke stamde. In 1720 betaalde hij tienden op 8:1:16 gemet, d.i. een kleine 4 ha land in Klerken. Het paar kreeg in tien jaar zeven kinderen, waarvan drie met verdere afstamming in Esen, Klerken, en Woumen.

De volgende zoon Matthijs de Wulf huwde in 1720 met Jacoba de Waele, de zuster van zijn schoonzuster Marie Cathelyne de Waele, die eerder met zijn broer huwde. Dit koppel kreeg geen kinderen, maar was veel gevraagd als doopheffer en als huwelijksgetuige, niet alleen bij naaste familie maar ook bij andere dorpsgenoten. In 1748 baatten ze een landbouwbedrijf uit met 39:0:18 gemet, d.i. ruim 17 ha land. Dit paar hoorde tot de jaren 1770 tot de belangrijkste dorpsgenoten. Jacoba de Waele overleed in 1773  en werd met de hoogste dienst met negen lezingen begraven. In de hierna opgestelde Staat van Goed wordt Matthijs de Wulf omschreven als ‘imbeciel’, waarschijnlijk hetzelfde als dement. Hij overleed het jaar erop, 81 jaar oud, en kreeg ook een uitvaartdienst van hoogste rang. De erfenis kwam bij de afstammelingen van zijn broer Jacobus de Wulf en zijn zuster Jacoba de Wulf terecht.

De volgende zuster was Maria Catharina de Wulf die in 1730 huwde met Petrus Jacobus Peene, weduwnaar met misschien wel acht kinderen in leven, van Maria Catharina Deman. In 1735 overleed Maria Catharina de Wulf, en werd Petrus Jacobus Peene dus weer weduwnaar, met nog drie extra nakomelingen. Hij huwde meteen een derde keer, nu met Anna Maria Willems uit Esen. Er volgden nog drie kinderen, waarvan het jongste postuum in 1744, in het jaar na het overlijden van Petrus Jacobus Peene. In 1748 woonde Anna Maria Willems nog in Klerken, met vier kinderen. Ze waren arm, en allen afhankelijk van de Dis.

De volgende zuster was Jacoba de Wulf. Zij huwde in 1721 met Joannes Jacobus Dommecent uit Woumen. Het paar kreeg vier kinderen, de jongste geboren in Woumen in 1729 kort voor het overlijden van Joannes Dommesent. Jacoba de Wulf huwde daarop met Ferdinandus Crombez uit Merkem. Er volgden nog zes kinderen, allen in Woumen. In 1748 woonde het gezin met nog vijf kinderen in leven in Woumen op een boerderij met 23 gemeten land (10 ha). Jacoba de Wulf overleed in Woumen in 1776, enkele maanden na haar tweede man Ferdinandus Crombez. Van minstens drie van haar tien kinderen is verdere afstamming bekend.

De jongste zuster Maria Francisca Dewulf huwde in 1720 met Jacobus Jaques, een broer van haar schoonzuster Isabella Jaecques die twee jaar eerder met haar broer Jacobus de Wulf was gehuwd. Er werden acht kinderen geboren, het eerste in Klerken, de anderen in Woumen waar het gezin vanaf 1724 woonde. Van minstens drie van de acht kinderen is verdere afstamming bekend.

Hiermee komen we aan het einde van dit behoorlijk succesvolle landbouwersgezin Joannes de Wolf en Christina vande Velde uit 1686, waar blijkbaar alle kinderen, op één na, ook succesvolle landbouwbedrijven uitbaatten in Klerken en Woumen.

De familie Foutry/Fortry

Foutry/Fortry is van origine een Franse naam die ook vandaag nog vele malen meer voorkomt in Frankrijk dan in België. Het is niet bekend wanneer de eerste naamdragers hier belandden, maar tegen het midden van de 17de eeuw waren er al op verschillende plaatsen Foutry/Fortry gevestigd; zo ook in Klerken.

Michiel Foutry was een zoon van Michiel Foutry. Hij was in 1659 gehuwd met Joanna Huysseune, een weduwe met een (nog levend?) kind van Nicolaus Rouchon met wie ze in 1655 in Klerken was gehuwd. Deze Joanna Huysseune was met redelijke zekerheid een dochter van Jacobus Huysseune, een zoon van mijn stam-betovergrootvader Jacques Huysseune die bij het begin van deze aflevering aan bod kwam. Deze Jacobus Huysseune (de jonge dus) had van 1618 tot 1646 14 kinderen in Zarren uit drie huwelijken (1) met Maria Pauwels kort voor 1618, (2) met Margriet van Beeyre omtrent 1630, en (3) met Maeyken Vermeulen in 1645. Hij was zelf in 1646 in Zarren overleden.

Joanna Huysseune moet het jaar erop al overleden zijn, want in 1661 huwt Michiel Foutry een tweede keer, nu met Joanna Synaghel die uit Zarren zou afkomstig zou zijn (geen doopakte terug te vinden). In de volgende 10 jaar kregen ze zes kinderen. Joanna Synaghel overleed in januari 1681 en werd met een dienst van drie lezingen begraven. Volgens de Wezerijakten waren toen al twee zoontjes overleden: Michael, de jonge, geboren in 1665, en Jacobus Foutery, geboren in 1667. Niclaeys Westen uit Kaaskerke, zwager van Michiel Foutry, wordt voogd van de vier overlevende minderjarige kinderen.

In 1686 woont de weduwnaar Michiel Foutery met drie of vier van de overlevende kinderen in een hofstedeken met hofplecke gelegen op perceel N°354, gelegen aan het Drabbelstraatje (dichtbij het huidige adres Torhoutstraat 5B). Hij pachtte ook het perceel ernaast, en nog een ander perceel naast de toenmalige Slijpstraete (nu de Molenweg), dichtbij waar vandaag de (resten van de) Vredesmolen staan, maar toen nog gewone landbouwgrond. Hij was een kleine gebruiker met in totaal ruim 1.5 ha land.

Perceel N°354 op de Atlas der Buurtspoorwegen in 1841, met Chemin N°2 de Stokstraat en Sentier N°17 het Drabbelstraatje, een zijstraat van de Torhoutstraat die van linksonder naar rechtsboven loopt, een deel overlappend met de Stokstraat.

Kinderen van Michiel Foutry en (2) Joanna Synaghel

Hun oudste dochter Maria Catharina Foutry was al in 1685 gehuwd met Joannes Verheule (Vanheule). Het paar kreeg in Klerken acht kinderen, het eerste in 1689. Het is onduidelijk waar ze in 1686 woonden, maar dat was wel in Klerken. Maria Catharina Foutry huwde opnieuw in 1716 in Woumen met de veel oudere Judocus de Smedt, weduwnaar met een dochter Maria de Smedt, die in Hooglede zou geboren zijn. Dit huwelijk kwam kort na het overlijden van Joannes Verheule eind 1715. Zelf overleed Maria Catharina Foutry in Klerken in 1719. Van geen van de kinderen is afstamming bekend. Judocus de Smedt was wellicht omtrent 1690 al in Klerken of de buurt komen wonen, toen zijn dochter Maria de Smedt, er huwde met Joannes de Brauwere.

De tweede dochter, Joanna Fortry, huwde in 1695 met Petrus Pacquet, die twee jaar eerder was gehuwd met Joanna Allaert, die in 1689 in Woumen bevallen was van een buitenechtelijke zoon van Sylvester Behaghel. Joanna Fortry overleed zelf in 1697, ruim een jaar na de geboorte van haar enig kind Juliana Pacquet. Geen verdere afstamming bekend.

De enig overlevende zoon Petrus Foutri huwde ook in 1695, met Maria Derycke uit Kortemark. Het paar kreeg acht kinderen, waarvan alleen van de dochter Maria Joanna Fouteri afstamming bekend is uit twee huwelijken. Ze woonde in 1748-56 met haar tweede man Anselmus Verbrugghe op een klein erf op 500 roeden van het Vrijbos, met nog één kind, en ook twee coeyen.

De jongste dochter Jacoba Foutri huwde in 1690 met Jacobus Derdale, een zoon van de eerder besproken Petrus Derdale en Maria de Co(e)ck. Ze kregen drie kinderen, elk met verdere afstamming; de oudste ging in Esen wonen; de anderen woonden in Klerken.

Michiel Fortry, de oude en vader van deze kinderen, overleed eerder al in 1693 als weduwnaar. Hij werd toen met een dienst van zes lezingen begraven.

Familie Herleyn/Arlin en (du) Verlie

Van de familie Herleyn/Arlin hebben we in vorige afleveringen al verschillende afstammelingen besproken van Anthonius Herleyn, dict “Mousse” en Helena Fournie uit Zarren. Er zijn nog twee van hun kinderen te bespreken: Joannes Herleyn gehuwd met Catharina Verlie, met kinderen van 1667 tot 1681 in Zarren; Francisca Herleyn die in 1661 in Zarren huwde met Pieter Velles maar amper twee maand later overleed. Pieter Velles huwde daarop (2) met Jaecquemijne Deverlie een zuster van Catharina Verlie, (3) met Martina Oorlebeke uit Westrozebeke, en na omzwervingen via Langemark (4) in 1687 in Middelburg, huidige Nederland, met Joanna de Rijcke.

De zusters Verlie waren dochters van Guilielmus Verlie en een zekere Marie (geen familienaam bekend) die al voor 1662 was overleden. Guilielmus Verlie en deze Marie zijn twee van mijn 512 stam-grootouders (10-de generatie). Ze hadden nog twee andere dochters: Petronella Verlie, mijn stam-moeder die in 1674 met mijn stam-vader Petrus de Brune was gehuwd (zie aflevering 3); Joanna Verlie die met Joannes Pleysier, weduwnaar van Maria Spinnewyn, was gehuwd, en die in Woumen woonde. Guilielmus Du Verlie was in 1645 present bij de Wapenschouwing der Weerbare Mannen in Klerken, maar moet daarna (wellicht tijdelijk) in Alveringem hebben gewoond. In 1662 huwt Guilielmus Verlie in Klerken met Judoca van Haelewyn zonder verdere bekende afstammelingen. In 1686 is hij eigenaar en gebruiker van Perceel N°756. Het is niet bekend of hij er toen ook woonde, maar het gezin woonde wel in Klerken want hij overlijdt er in 1689, en wordt met een dienst van zes lezingen begraven. Zijn (tweede) echtgenote Judoca van Haelewyn overleed in 1694, en werd met de laagste eredienst begraven. Zij was de laatste Van Haelewyn die in Klerken overleed. Perceel N°756 is gelegen naast het toenmalige Bos de Clijthens in het stuk ten westen van de Slijpstraete en ten noorden van het toenmalige Musselstraetien, aan de noordzijde van het latere Hoogwartier (vandaag Houthulst Centrum).

Maar naast de Joannes Herleyn hierboven was er nog een tweede Jan Herleyn in dezelfde periode, wellicht ook afkomstig uit Zarren. Was hij de oom van de eerste, geboren in Zarren in 1618? of een nog niet geïdentificeerde neef? Of de broer van de eerste, geboren in 1632? We weten het nog niet, maar de laatste veronderstelling is wel heel onwaarschijnlijk. Deze Joannes Herleyn huwde in 1660 in Zarren met Janneken Staelen een van de zes tot nu geïdentificeerde kinderen van Guillielmus Staelens en Maria Lootens. Deze Joanna Staelens was in 1624 in Zarren geboren. De leeftijd van de bruid zou kunnen wijzen naar de oom (geboren in 1618) als mogelijke bruidegom, maar dit kan met geen andere verbanden als doopheffer of andere getuigen worden geconfirmeerd.

Meteen na hun huwelijk ging het echtpaar Jan Herleyn en Janneken Staelen in Klerken wonen, waar er de volgende tien jaar vijf kinderen werden gedoopt (deze zijn dus geboren in dezelfde periode als de kinderen van het gezin van Joannes Herleyn en Catharina Velle uit Zarren). In 1686 vinden we het gezin van deze tweede Jan Arleyn en Joanna Staelens terug op hun eigen hofstedeken gelegen op perceel N°852 tussen de toenmalige molen van Ter Heest en het bos genaamd het Gentse Leen (vandaag is dat ofwel Neerloopstraat 1 of Terreststraat 96). Ze hadden nog perceel N°854 in eigendom ten oosten van hun hofstede, met enkel perceel N°853 ertussenin. Beide percelen, samen iets minder dan 2 ha groot, werden slechts voor 2/3de belast, wegens de lage kwaliteit van de grond. In 1686 was met grote zekerheid al minstens een van de kinderen jong overleden; alle kinderen waren dan nog ongehuwd. De moeder, Joanna Staelens was echter op 2 januari 1686 overleden, en begraven met een dienst van zes lezingen. De weduwnaar Joannes Harlein huwde niet meer opnieuw. Hij overleed in 1697 en werd toen ook met een dienst van zes lezingen begraven.

Kinderen van Jan Herleyn en Joanna Staelens

Oudste dochter Joanna Herley huwt in 1687 met Jacobus Dewilde, weduwnaar met een zoon van Jacoba Verbeke. Deze Jacobus Dewilde kon tot zover nog niet gekoppeld worden aan de vele Dewilde uit Zarren; er zijn drie Jacobus Dewilde alleen al in Zarren, maar deze zijn ofwel nog veel te jong of al meer dan 50 jaar oud. Jacobus Dewilde en Jacoba Verbeke woonden in 1686 op perceel N°961 (zie aflevering 4). Er volgen nog twee zonen in 1687 en 1689, beiden met afstamming. Jacobus Dewilde overlijdt in januari 1714; enkele maanden later huwt Joanna Herley met Philippus Reybrouck uit Woumen. Na het overlijden van Joanna Herley in 1718 huwt Philippus Reybrouck in 1719 met Jacoba Dumolein uit Klerken. In 1748 zijn ze in de Volkstelling geklasseerd bij de bezemmakers. In 1752 wordt voorraad voor meer dan 100 dozijn bezems op hun erf gevonden. Ze wonen dan ook in de halve-mijlszone ten noorden van het Vrijbos die intussen “verboden woongebied” was geworden, alvast voor al wie geen boer was of er geen bezittingen had. Philippus Reybrouck overlijdt in 1766, 75 jaar oud; Jacoba Dumolein overlijdt in 1781, 83 jaar oud.

Jongste dochter Petronella Arlein huwt in 1699 in Klerken met Joannes Henderyck uit Klerken. Petronella Harlein overlijdt al in 1701, kinderloos. En dan huwt Joannes Henderyck enkele maanden later met Joanna Hatze uit Staden. Er volgen drie kinderen; geen verdere afstamming bekend (tot zover).

Tijd voor een nieuwe tussenstand:

Intussen hebben we 213 volwassenen geïdentificeerd, die in 1686 in Klerken woonden met minimaal 173, maximaal 394 in leven zijnde kinderen, samen dus 386-607, een kleine 500 personen in leven bij ruwe benadering.

Deze aflevering gaf weer verschillende voorbeelden van herhaald huwen, waarbij niet alleen zekerheid voor de kinderen werd nagestreefd, maar ook consolidatie van het landbouwbedrijf. Dit laatste was duidelijk ook een drijfveer bij de meer succesvolle landbouwfamilie Dewulf die hier werd besproken. Maar er werd niet minder opnieuw gehuwd bij gezinnen aan de minder begoede kant van de Klerkense bevolking. Het huwelijk was in de hier besproken barre tijden blijkbaar de beste verzekering om niet alleen met een of veel kinderen verder te moeten.

Verder valt ook op dat het leven zowel extreem kort kon eindigen, als voor sommigen tot hoge ouderdom kon worden voortgezet, en dit zowel voor de rijkere boeren met eigendom of pachtgoederen, als voor bezemmakers en disgenoten. Maar een lang leven was enkel weggelegd voor wie ziekte, ongevallen en andere tegenslag kon vermijden, en dat was slechts een kleine minderheid.

Eigen landbezit, tenslotte, hoe klein ook, was blijkbaar een ticket voor een begrafenis met een upgrade van minste dienst, of dienst met drie lezingen, naar een dienst met zes lezingen. De hoogste dienst en de dienst met negen lezingen bleef wel voorbehouden voor wie het kon betalen, maar ook voor wie een lange staat van dienst of functie bij het parochiebeheer uitoefende.


Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit /  Bijwerken )

Google photo

Je reageert onder je Google account. Log uit /  Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit /  Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit /  Bijwerken )

Verbinden met %s